Formatie-update in onrustige tijden?

7-01-2026 De formatie nadert een beslissend moment. Twee ontwikkelingen zetten de onderhandelingen onder druk: de toenemende geopolitieke spanningen en de beslissing of er een vierde partij aan de formatietafel komt. Beide factoren zijn van invloed op de formatie en kunnen bepalend zijn voor de uitkomst. 

Roerige start van 2026 
Aan de start van het nieuwe jaar is de toon direct gezet. 2026 belooft weer een onstuimig jaar te worden, waarin de geopolitieke spanningen stijgen. De inval van de VS in Venezuela en de impliciete dreigingen richting andere landen en gebieden, zoals Groenland, onderstrepen het grillige internationale landschap. Dit versterkt de roep om strategische autonomie, een sterkere defensie en een Europa dat zich nadrukkelijker als machtsblok positioneert. In tijden van internationale onrust, groeit de behoefte aan stabiel en daadkrachtig bestuur. Laat dit nou net zijn waar de positieve agenda van Jetten en Bontenbal op inzet. Zal de internationale context de druk op de formatie gaan vergroten? 

De formatie hervat: wat wordt de samenstelling? 
Deze week is de formatie weer van start gegaan met als het centrale thema: komt er een vierde partij aan de onderhandelingstafel of niet? Duidelijk is dat D66 en CDA samenwerking met de VVD van groot belang achten. VVD houdt de blokkade richting GroenLinks-PvdA op en zet in op een samenwerking met JA21. Dit ligt voor D66 gevoelig. In een coalitie met JA21 zou D66 de meest progressieve partij worden, wat het waarmaken van verkiezingsbeloften en het uitvoeren van het verkiezingsprogramma aanzienlijk bemoeilijkt. Hierdoor zou de partij bij nieuwe verkiezingen electoraal afgestraft kunnen worden. Daarnaast moet er in dit scenario zowel in de Tweede als Eerste Kamer gezocht worden naar meerderheden voor beleid. In de minderheidsvariant van D66-CDA-VVD heeft de coalitie daarin meer vrijheid en flexibiliteit. De keuze om wel of niet een vierde partij aan te laten sluiten is dus niet enkel ideologisch belangrijk, maar ook strategisch. 

Gezien de huidige ontwikkelingen en de naderende deadline van 30 januari neemt de vraag naar stabiel bestuur en heldere keuzes toe. Alle ontwikkelingen en de implicaties hiervan houdt Considerati scherp voor je in de gaten.