Online weerbaarheid in de week van de lentekriebels

6/3/2024 - De Week van de Lentekriebels is weer begonnen, ditmaal met 'online weerbaarheid' als centraal thema. Dit initiatief, dat twintig jaar geleden door Expertisecentrum Seksualiteit Rutgers in het leven werd geroepen en in samenwerking met de GGD wordt georganiseerd, biedt basisscholen de kans om met kinderen in gesprek te gaan over de thema’s weerbaarheid, relaties en seksualiteit in de offline en online wereld. 

Kinderen spenderen een aanzienlijk deel van hun tijd op het internet. Dit heeft zijn voordelen; ze vinden er informatie over hun lichaam, relaties en seksualiteit en kunnen gemakkelijk in contact komen met leeftijdsgenoten. Bovendien leren ze hoe ze kunnen communiceren over hun grenzen - wat ze wel en niet willen. Echter, aan dit online ontdekken en experimenteren zijn ook risico's verbonden. Zo krijgen veel kinderen te maken met online pestgedrag en ongewenste content, zoals naaktbeelden, gewelddadige beelden of dierenleed.  

Online weerbaarheid 

In samenspraak met de Kindertelefoon ligt de focus dit jaar op online weerbaarheid, aangezien kinderen tussen de 8 en 18 jaar dagelijks veel raad vragen aan de Kindertelefoon over online kwesties, zoals sexting of het verspreiden van naaktbeelden. Rutgers benoemt zelfs dat twee op de drie kinderen tussen 9 en 12 jaar wel eens te maken krijgt met naaktbeelden.  

Het onderwijzen van kinderen over veilig online gedrag is daarom essentieel. Dit maakt hen weerbaarder op het internet en helpt bij het voorkomen van online (seksueel) grensoverschrijdend gedrag. 

Met de juiste informatie en voorlichting kunnen de meeste kinderen dus op een zelfbewuste en veilige manier hun weg vinden in de online wereld. Echter is het voorkomen van online risico's niet alleen de verantwoordelijkheid van kinderen zelf: het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van onder andere de overheid, bedrijven, het onderwijs, opvoeders en uiteraard de gebruikers van digitale diensten.  

Het KIA en de CKO 

In dit kader is Considerati in opdracht van het Ministerie Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties actief bezig met het bevorderen van digitale veiligheid voor kinderen, door onder andere het ontwikkelen van een Kinderrechten Impact Assessment (KIA), de doorontwikkeling van de Code voor Kinderrechten Online (CKO) en het onderzoeken van mogelijkheden om ouders en kinderen te informeren over online risico’s. 

Deze instrumenten zijn ontwikkeld om digitale dienstaanbieders te stimuleren om kinderrechten te waarborgen. Ze doen dit door zowel positieve bijdragen, zoals het bevorderen van zelfexpressie, als de risico's, zoals blootstelling aan misleidende informatie, van hun producten of diensten op het welzijn van kinderen te beoordelen. Daarnaast dient het beeldmerk ouders te informeren over de mogelijke risico's van een digitale dienst, zodat zij een weloverwogen keuze kunnen maken over het gebruik ervan. 

Conclusie  

Het lijkt erop dat de digitale weerbaarheid van kinderen in de online wereld de aandacht krijgt die het verdient. Van overheidsinitiatieven tot het onderwijs, en van digitale dienstaanbieders tot ouders en kinderen zelf; velen dragen deze week een steentje bij aan het creëren van een veiligere online omgeving voor kinderen. We kijken uit naar een interessante week met een positieve impact op de veiligheid van de digitale toekomst.